Alkol Promil Hesaplama Nedir?
Alkol promil hesaplama, kandaki alkol yoğunluğunu binde cinsinden tahmin eder. 0,50 promil, her bir litre kanda 0,5 gram saf alkol bulunması demektir. Türkiye'de trafik denetimlerinde kullanılan ölçüt budur.
Bu sayfadaki hesaplayıcı Widmark formülünü kullanır ve tahmini bir değer verir. Gerçek promil; mide doluluğu, ilaç kullanımı, karaciğer fonksiyonu ve genetik farklılıklara göre önemli ölçüde değişir. Hiçbir hesaplama aracı alkollü araç kullanmayı güvenli hale getirmez.
Promil Hesaplama Formülü (Widmark)
Formüldeki r dağılım katsayısıdır ve vücuttaki su oranını temsil eder: erkeklerde yaklaşık 0,68, kadınlarda 0,55. Aynı miktarda alkol alan iki kişiden vücut su oranı düşük olanın promili daha yüksek çıkar.
İçeceklerdeki Saf Alkol Miktarı
| İçecek | Hacim | Alkol Derecesi | Saf Alkol |
|---|---|---|---|
| Bira | 330 ml | %5 | ≈ 13 g |
| Şarap | 150 ml | %12 | ≈ 14 g |
| Rakı / votka | 50 ml | %45 | ≈ 18 g |
| Viski | 50 ml | %40 | ≈ 16 g |
Saf alkol miktarı şöyle bulunur: hacim (ml) × derece (ondalık) × 0,789. Buradaki 0,789 etil alkolün yoğunluğudur (g/ml).
Adım Adım Örnek Promil Hesabı
- 80 kg ağırlığında bir erkek, iki kadeh şarap içti (≈ 28 g saf alkol).
- Dağılım hacmi: 80 × 0,68 = 54,4
- Tepe promil: 28 ÷ 54,4 = 0,51 promil
- 2 saat sonra eliminasyon: 2 × 0,15 = 0,30 düşer
- Tahmini güncel promil: 0,51 − 0,30 = 0,21 promil
Türkiye'de Yasal Alkol Sınırları
Karayolları Trafik Kanunu'na göre sınırlar sürücü ve araç türüne göre değişir:
- Özel otomobil (hususi araç): 0,50 promil
- Ticari araç, otobüs, kamyon, taksi: 0,20 promil
- Römork/karavan çeken araçlar: 0,20 promil
- Motosiklet ve motorlu bisiklet: 0,20 promil
Sınırın aşılması hâlinde sürücü belgesine el konulur, idari para cezası uygulanır ve tekrarında ceza süresi artar. Alkollü araç kullanımı kaynaklı bir kazada sigorta rücu hakkını kullanabilir; yani maddi zarardan siz sorumlu olursunuz.
Alkol Vücuttan Ne Kadar Sürede Atılır?
Karaciğer saatte ortalama 0,10 – 0,15 promil alkol temizler ve bu hız kişiden kişiye çok az değişir. Kahve, soğuk duş, egzersiz veya bol su içmek bu hızı artırmaz; sadece kendinizi daha uyanık hissettirir ki bu daha tehlikelidir.
0,80 promile ulaşan biri için kanın tamamen temizlenmesi yaklaşık 6 saat sürer. Gece geç saatte içilen alkolün ertesi sabah hâlâ ölçülebilir düzeyde olması bu yüzden sık görülür.
Promil Seviyelerinin Etkileri
| Promil | Tipik Etki |
|---|---|
| 0,20 – 0,50 | Refleks yavaşlaması, özgüven artışı, mesafe algısında bozulma |
| 0,50 – 1,00 | Denge ve koordinasyon kaybı, tepki süresinde belirgin artış |
| 1,00 – 2,00 | Konuşma bozukluğu, çift görme, ciddi muhakeme kaybı |
| 2,00 üzeri | Bilinç bulanıklığı; 3,00 üzeri hayati risk |
Alkol Promil Hesaplama Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Alkol promil hesaplama formülü nedir?
Widmark formülü kullanılır: Promil = Alkol (gram) ÷ (Vücut ağırlığı × r) − (0,15 × geçen saat). r katsayısı erkeklerde 0,68, kadınlarda 0,55'tir.
Türkiye'de yasal alkol sınırı kaç promil?
Özel otomobil sürücüleri için 0,50 promil, ticari araç ve motosiklet sürücüleri için 0,20 promildir. Sınırın aşılması sürücü belgesine el konulmasıyla sonuçlanır.
1 bira kaç promil yapar?
80 kg bir erkekte 330 ml %5'lik bir bira yaklaşık 0,24 promile denk gelir. Aynı bira 60 kg bir kadında yaklaşık 0,39 promil oluşturur.
Alkol vücuttan ne kadar sürede atılır?
Karaciğer saatte ortalama 0,10-0,15 promil alkol temizler. 0,80 promilin sıfırlanması yaklaşık 6 saat sürer. Kahve, duş veya spor bu süreyi kısaltmaz.
Bu hesaplama hukuki delil olarak kullanılabilir mi?
Hayır. Bu araç yalnızca bilgilendirme amaçlı bir tahmin verir. Resmî ölçüm, kalibre edilmiş alkolmetre veya kan testiyle yapılır.
İlgili Hesaplama Araçları
- VKİ hesaplama
- Günlük su ihtiyacı hesaplama
- Bazal metabolizma hesaplama
- Tüm sağlık ve spor hesaplayıcıları
Kaynak: Dünya Sağlık Örgütü — Alkol. Yasal sınırlar 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda düzenlenmiştir. Alkol aldıysanız araç kullanmayın.