Birim Dönüştürücü Nedir?
Birim dönüştürücü, bir ölçüyü farklı bir ölçü birimine çeviren araçtır. Metreyi feet'e, kilogramı pound'a, santigradı Fahrenheit'a çevirmek gibi işlemler tek bir katsayı ya da formülle yapılır. Bu sayfadaki araç, en sık kullanılan birim ailelerini tek ekranda toplar.
Türkiye 1931'de metrik sisteme geçti. Buna rağmen ekran boyutu inç, uçuş irtifası feet, altın fiyatı ons, boru çapı inç ile ifade edilmeye devam ediyor. Emperyal birimlerle karşılaşmanızın nedeni bu birimlerin uluslararası sektörlerde standart olarak kalmasıdır.
Metrik ve Emperyal Sistem Farkı
Metrik sistem 10'un katlarına dayanır: 1 km = 1.000 m, 1 m = 100 cm. Bu yüzden dönüşümler virgül kaydırmakla yapılabilir. Emperyal sistemde ise katsayılar düzensizdir: 1 feet = 12 inç, 1 yarda = 3 feet, 1 mil = 5.280 feet. Bu düzensizlik, dönüşümlerde hesap makinesine ihtiyaç duymanın asıl nedenidir.
Temel Dönüşüm Katsayıları
| Dönüşüm | Katsayı | Örnek |
|---|---|---|
| inç → cm | × 2,54 | 10 inç = 25,4 cm |
| feet → m | × 0,3048 | 6 feet = 1,83 m |
| mil → km | × 1,609344 | 10 mil = 16,09 km |
| pound → kg | × 0,453592 | 150 lb = 68,04 kg |
| ons → gram | × 28,3495 | 8 oz = 226,80 g |
| galon (ABD) → litre | × 3,78541 | 10 gal = 37,85 L |
Sıcaklık Dönüşümü Neden Farklı?
Uzunluk ve ağırlık birimleri sabit bir çarpanla dönüşür çünkü sıfır noktaları ortaktır: 0 metre ile 0 feet aynı yeri gösterir. Sıcaklık ölçekleri ise farklı sıfır noktalarına sahiptir. 0 °C, 32 °F'ye denk gelir. Bu yüzden dönüşümde çarpmanın yanında bir de kaydırma terimi vardır: (°C × 1,8) + 32 = °F.
Alan ve Hacim Dönüşümünde Kare ve Küp Etkisi
Uzunluk katsayısı alan dönüşümünde karesi, hacim dönüşümünde küpü alınarak kullanılır. 1 m = 100 cm olduğu için 1 m² = 10.000 cm², 1 m³ = 1.000.000 cm³ olur. Bu ayrımı atlamak, inşaat ve tarım hesaplarında en sık yapılan hatadır. Türkiye'de tarım arazilerinde kullanılan dönüm 1.000 m², dekar da 1.000 m²'dir; hektar ise 10.000 m² yani 10 dönümdür.
En Çok Aranan Hazır Dönüşümler
Aşağıdaki bağlantılar, tek tek hesaplanmış dönüşüm sayfalarına götürür. Her sayfada formül, adım adım hesap, komşu değerler tablosu ve görsel skala bulunur.
feet cm çevirici1 feet = 30,48 cm
cm inç çevirici1 cm = 0,3937 inç
feet m çevirici1 feet = 0,3048 m
km mil çevirici1 km = 0,6214 mil
kg gram çevirici1 kg = 1.000 gram
pound kg çevirici1 pound = 0,4536 kg
ton kg çevirici1 ton = 1.000 kg
kg ons çevirici1 kg = 35,27 ons
Dönüşüm Yaparken Sık Yapılan Hatalar
- Alan dönüşümünde uzunluk katsayısını karesini almadan kullanmak.
- ABD galonu (3,785 L) ile İngiliz galonunu (4,546 L) karıştırmak.
- Gıda onsu (28,35 g) ile troy onsu (31,10 g) karıştırmak; altın hesaplarında troy geçerlidir.
- Metrik ton (1.000 kg), short ton (907 kg) ve long ton (1.016 kg) ayrımını gözden kaçırmak.
- Kara mili (1.609 m) ile deniz milini (1.852 m) aynı sanmak.
- Sıcaklıkta kaydırma terimini unutup yalnızca çarpma yapmak.
Birim Dönüştürücü Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
1 inç kaç cm eder?
1 inç tam olarak 2,54 santimetredir. Bu değer 1959 uluslararası yarda ve pound anlaşmasıyla kesinleştirilmiştir; yaklaşık bir sayı değil, tanım gereği tamdır.
1 pound kaç kilogram?
1 pound (avoirdupois) 0,45359237 kilogramdır. Pratikte 1 kg ≈ 2,2 pound olarak da hatırlanabilir.
1 dönüm kaç metrekare?
Türkiye'de 1 dönüm 1.000 m² kabul edilir ve dekarla aynı anlama gelir. 1 hektar ise 10.000 m², yani 10 dönümdür.
Sıcaklık dönüşümünde neden çarpma yetmiyor?
Santigrat ve Fahrenheit ölçeklerinin sıfır noktaları farklıdır: 0 °C, 32 °F'ye denk gelir. Bu yüzden formülde çarpmanın yanında 32'lik bir kaydırma terimi de bulunur.
Alan dönüşümünde katsayı neden kareleniyor?
Alan iki boyutlu olduğu için uzunluk katsayısı iki kez uygulanır. 1 m = 100 cm ise 1 m² = 100 × 100 = 10.000 cm² olur.
İlgili Dönüştürücüler
- Uzunluk dönüştürücü
- Ağırlık dönüştürücü
- Sıcaklık dönüştürücü
- Alan dönüştürücü
- Birim çevirici — tüm dönüşüm tabloları
Kaynak: BIPM — Uluslararası Birim Sistemi (SI). Katsayılar SI tanımlarına ve 1959 uluslararası yarda-pound anlaşmasına dayanır.